Mulleres e revolución: Olympe de Gouges

Naceu en Montalbán nunha familia burguesa. Casou aos dezasete anos cun home maior que ela e co cal non foi feliz. Ó cabo dun tempo quedou viúva e cun fillo. Olympe quedou moi decepcionada co matrimonio. o que calificou de "a tumba da confianza e do amor", e sempre se negou a casar de novo.
Olympe vivía en París e frecuentaba os Salóns onde coñeceu á elite intelectual do século XVIII. Emprendeu unha carreira literaria e montou unha compañía de teatro. A súa obra máis coñecida é "A escravitude dos negros", moi atrevida, xa que pretendía chamar a atención sobre as malas condicións dos escravos negros. Moitos dos actores non a quixeron interpretar porque as súas familias dependían económicamente do comercio de escravos. Por isto, Olympè foi encadeada aínda que os seus amigos lograron liberala. A obra puido ser representada nos anos da revolución.
En 1791 Olympe de Gouges escribíu a súa famosa "Declaración de Dereitos da Muller e da Cidadá" afirmando a igualdade de dereitos entre os sexos. Os seus traballos foron profundamente feministas e revolucionarios. Defendeu a igualdade da muller en todos os seus aspectos da vida pública e privada. A defensa que fixo esta muller dos Xirondinos despois de que estes foran eliminados da vida política deu lugar a súa detención e á condena a morte. Foi guillotinada en novembro de 1793.

Ana Vila García

Raquel Nogueira Fuertes

Mulleres e revolución: Madame Roland

As mulleres participaron activamente nos acontecementos da Revolución Francesa e reivindicaron os mesmos dereitos civís e políticos cos homes. Na Declaración de Dereitos de 1791 ás mulleres negáronlles moitos dereitos que tiñan os homes; participar na vida polítiva, o voto, o acceso o traballo público, a posuir propiedades... Foi daquela cando a voz das mulleres comezou a expresarse de forma colectiva a favor da igualdade entre homes e mulleres.

Madame Roland foi unha destas mulleres. Era filla dun gravador ambicios o e pobre. Dende moi pequena mostrou unha gran capacidade para os estudos, ademáis dun talento indiscutible. Coñeceu a Montesquieu, a Voltaire e a Rousseau. Era unha muller atractiva pero non fermosa, según se dicía. As súas ideas eran claras e os seus modais tranquilos. Casou con Jean Marie Roland, intelixente e de bo carácter. Madame Roland escribíu artigos e tiña un un papel importante na vida política de París. tiña un Salón no centro de París que se converteu no centro de reunións de personalidades como Robespierre e outros líderes populares. Madame Roland foi detida e ingresou en prisión en 1793 xa que, xunto o seu home, criticou os excesos da revolución. O 8 de novembro de 1793 foi guillotinada. Antes de morrer pronunciou a cita polo que é recordada: "Oh Liberdade! Cantos crimes se cometen no teu nome!"
Ana Vila García

Vida y ejecución de María Antonieta

Nació en Viena, el 2 de noviembre de 1755, siendo su nombre completo María Antonia Josefa Juana. Era la décimoquinta hija de un total de dieciseis, del emperador del Sacro Imperio Romano Germánico, Francisco I, y de María Teresa, reina de Hungría y Bohemia y archiduquesa de Austria. Desde temprana edad destacó por su gran belleza, poseía unos profundos ojos azules en un rostro armónico que producía gran admiración. Siguiendo la costumbre de la época, fue entregada a una nodriza, aunque recibía grandes atenciones y tiempo de su padre, su madre la Emperatriz era mucho más fría y distante. La niña era inteligente, aunque algo distraída y no le gustaba estudiar. A los trece años, María Antonieta no sabía escribir correctamente ni alemán ni francés, y no poseía conocimientos de cultura general. Con tan solo catorce años, contrajo matrimonio con el futuro Luis XVI , aspirante al trono de Francia. Nunca estuvo enamorada de él. Su matrimonio incluyó muchos escándalos , la reina se escapaba por las noches, en busca de diversiones, era una mujer frívola y de gustos caros y despilfarradora. Su pequeña corte de favoritos estaba integrada por la princesa de Lamballe, la condesa de Polignac, el barón de Besenval y el duque de Coigny. Su primera hija, María Teresa, nació en 1778, y su primer hijo varón, Luis José, en 1781. Vuelve a convertirse en madre en 1785, cuando llegó al mundo Luis Carlos, futuro Luis XVI. Cariñosa y amable, sintió el amor maternal, pero no por eso abandonó su vida de diversiones. Con “el escándalo del collar”, creció la desconfianza del pueblo hacia ella. Ante las masas hambrientas que llegaban a las puertas de Versalles en busca de algo de comida la reina exclamaba¨Que coman pasteles¨ algo que producía un gran enfado en el pueblo. Todo esto contribuía a que la gente odiara cada día más a la reina. Además, los despilfarros seguían. En 1787 nace su última hija, Sofía Beatriz, pero muere al año de vida debido a la tuberculosis.
En los Estados Generales de mayo de 1789, hubo una gran crítica hacia los lujos de la reina. Después del estallido de la Revolución, intentó huir junto a su esposo pero fueron detenidos en Varennes, y recluidos en la prisión del Temple, donde falleció su hijo, Luis XVII, de diez años. El 14 de agosto de 1793, María Antonieta es puesta a disposición judicial ante el Tribunal revolucionario, es acusada de mantener contactos con las potencias extranjeras. Ella lo niega pero el presidente del Tribunal la acusa de alta traición. Al mediodía del día siguiente María Antonieta es guillotinada. Fue enterrada en el cementerio de la Madeleine, con la cabeza entre las piernas.

Antía García Diéguez

París, 14 de xullo de 1789

A Bastilla ou Bastilla de San Antonio (S. Antoine en Francés) foi unha fortaleza medieval que protexía parte da cidade de París entre os séculos XIV e XVI pero que máis adiante se converteu nunha prisión estatal debido a unha grande perda de importancia estratéxica no mapa. Luís XIV convertéraa en prisión para deter aos revolucionarios. Cando mencionamos o seu nome, dámonos conta de que non estamos a falar dunha fortaleza calquera. Sabemos que estamos a falar dunha das fortalezas máis importantes do panorama histórico do s. XVIII xa que albergou un dos sucesos máis importantes da historia francesa e da historia das revolucións: a denominada “toma da Bastilla” que supuxo o fin do Antigo Réxime. A toma da Bastilla ocorreu o 14 de xullo de 1789. Os revolucionarios pretendían coa toma da prisión, acadar a rendición da monarquía francesa para conseguir o fin do absolutismo. Xa levaba a revolución varios meses estendéndose polas rúas de París. A idea dun novo réxime, a creación da Asemblea Nacional e o Xuramento do Xogo da Pelota ocasionaran tensións entre os parisinos. Neses momentos de confusión, o rei pediu axuda a países estranxeiros para que se congregaran arredor de París e arredor do seu pazo, Versalles. Este feito foi entendido polo Terceiro Estado como unha autoproclamación de despotismo por parte do rei e fixo que o pobo se lanzase ás rúas con ánimo de guerra. Unha rea de entre 40000 e 50000 persoas dirixiuse ao complexo de Os Inválidos (Les Invalides en francés), unha residencia de soldados e militares retirados, para coller armas coas que se defender. Os soldados, no interior do complexo non dispararon contra a multitude a pesar de contar con varios canóns. Ese foi o feito que impulsou aos revolucionarios a escalar os muros que arrodeaban a prisión da Bastilla xa que viron que non os atacaban. Ás 15:30 h daquel 14 de xullo de 1789, xa se apoderaran de cinco canóns que dispararon contra a propia prisión para ás 17:00 h entrar dentro e apoderarse das armas e da pólvora. Ás 18:00 h, Luís XVI deu a orde ás súas tropas de evacuar a cidade sen aínda saber que a Bastilla fora tomada polos revolucionarios. Esta orde non chegaría ao Concello ata as dúas da madrugada.
Ás 08:00 h do 15 de xullo, o duque de Rochefoucauld-Liancourt informou a Luís XVI da toma da Bastilla que tardou unhas horas en asimilar a situación. Os revolucionarios dispuxeron trincheiras nas rúas de París mais non foron necesarias porque o rei non mandou atacar ao seu exército, ao que lle ordenara con anterioridade que regresase á cidade. Como consecuencia de todo isto, a insurrección estendeuse por toda Francia. O pobo organizouse en municipios co obxectivo de lograr un propósito de autogoberno. Crearon corpos de gardas nacionais para a súa propia defensa. En zonas rurais, fronte á nobreza que se negaba a perder o seu poder, fincas e castelos foron queimados polos revolucionarios. Esta revolución serviu de modelo a varios países europeos que, en décadas posteriores, tamén organizaron revolucións dando lugar a estados liberais e nacionalistas.

Javier Cabana Soengas

El papel de la mujer en la Revolución Francesa

La Revolución Francesa supone un cambio en la historia de la mujer. Hasta la fecha, la mujer era un simple objeto dependiente de las ideas de su familia o de su marido. No podía o no debía tener ideas propias, ya que esto estaba mal considerado por la sociedad. Con la Revolución se generó una preocupación por la relación entre los sexos, y por el papel que desempeñaba la mujer en la sociedad y no sólo en el orden doméstico. A medida que la Revolución fue avanzando, surgieron mujeres que reclamaron la igualdad entre los sexos y en los derechos civiles. A pesar de la lucha emprendida, la mujer no experimentó cambios importantes en su forma de vida tradicional y no logró liberarse de la dependencia de los hombres.
Una mujer relevante fue Olimpia de Gouges (1748-1793). Autora teatral y activista revolucionaria, fue la protagonista de las protesta femenina. En 1791 publicó la Declaración de los Derechos de la Mujer y de la Ciudadana, en ella denunciaba que la revolución hubiera olvidado a las mujeres en su proyecto igualitario y liberador, además de afirmar que la "mujer nace libre y debe permanecer igual al hombre en derechos" y que "la Ley debe ser la expresión de la voluntad general; todas las Ciudadanas y los Ciudadanos deben contribuir, personalmente o por medio de sus representantes, a su formación". El programa de Olimpia de Gouges era claro: libertad, igualdad y derechos políticos, especialmente el derecho de voto, para las mujeres.
Sin embargo, el planteamiento feminista no era compartido por los dirigentes de la revolución, incluso entre los más radicales de ellos. Olimpia no quería que ejecutaran a Luís XVI; días después de la ejecución de este fue perseguía junto a su familia por los jacobinos durante la época del Terror. Murió en 1793 guillotinada.

Otra mujer revolucionaria feminista fue Mary Wollstonecraft. Escritora inglesa (1759-1797) y una de las iniciadoras del pensamiento feminista, fue la madre de Mary Shelley y, en opinión de ésta, "uno de esos seres que sólo aparecen una vez por generación, para arrojar sobre la humanidad un rayo de luz sobrenatural. Ella brilla, aunque parezca oscurecerse y los hombres crean que está apagada, pero se reanima de repente para brillar eternamente". Comenzó a ganarse la vida a la edad de diecisiete años como señorita de compañía, institutriz, modista y maestra, al tiempo que comenzó a escribir y a destacar por su gran inteligencia. Vivió en Irlanda, Francia e Inglaterra y frecuentó círculos de pintores, escritores, filósofos y editores. Es autora de la Vindicación de los derechos del hombre y (1791) y la Vindicación de los derechos de la mujer (1792), obra en la que condena la educación que se daba a las mujeres. Pedía una educación igual para hombres y mujeres y que la universidad fuera gratuita para hombres y mujeres. Murió en 1797.

Melanie Garcia Vázquez

Robespierre e o Terror

Maximilien Robespierre nace en Arras o 6 de maio de 1758 no seo dunha familia burguesa. Fíxose avogado e frecuentou os círculos literarios e filosóficos da súa cidade na década de 1780; os seus escritos desa época amosan a influencia das ideas democráticas. Foi chamado o Incorruptible polo seu moralismo revolucionario elevado ao máximo, ademáis era un home de ideais moi altos, que se empeñou en impoñer con procedementos sanguinarios. Accedeu a Asamblea Nacional en 1790 e foi o presidente xacobino do Comité de Salvación Pública en 1792, tras a abolición da monarquía. Adquiriu unha gran popularidade tras dar un golpe de estado antixirondino. Comeza así a etapa do Terror, neste momento levou a cabo a eliminación de cidadáns moderados (xirondinos) e refractarios (monárquicos) mediante a chamada Lei de Sospeitosos, e foi baixo o seu mandato cando se impuxo o novo calendario suprimindo o Gregoriano. Tamén levou a cabo reformas como a escolarización obrigatoria e gratuita, as axudas para os cidadáns máis pobres, o abastecemento das cidades etc. O 27 de xuño de 1794, Robespierre fai un discurso cheo de ameazas, no que comenta a publicación dunha nova lista de inimigos da República para o día seguinte. Este feito o conduce á súa propia morte, é arrestado e posteriormente guillotinado o 28 de xuño de 1794.

Uxía Gómez Méndez
Juan Varela Armas

Maximilien Robespierre